Foto bij het artikel Het KVK Handelsregister als databron: van snelle check tot API en open data
Foto van Fotopersbureau de Boer op Wikimedia Commons · CC0 1.0

Databronnen

Het KVK Handelsregister als databron: van snelle check tot API en open data

Elke onderneming en organisatie in Nederland moet verplicht in het KVK Handelsregister staan, de openbare basisregistratie van de Kamer van Koophandel. Elke inschrijving krijgt een uniek KVK-nummer.

Dit is een redactioneel pseudoniem van de publicatie, geen claim van een onafhankelijk geverifieerde persoonlijke identiteit. Oorspronkelijke redactionele vermelding: Redactie Marktanalyse.

Waarom het Handelsregister de basis is voor zakelijke data

Elke onderneming en organisatie in Nederland moet verplicht in het KVK Handelsregister staan, de openbare basisregistratie van de Kamer van Koophandel. Elke inschrijving krijgt een uniek KVK-nummer. Gegevens van gestopte bedrijven blijven bewaard, bijvoorbeeld om te achterhalen wie oude schulden moet terugbetalen.

Voor zakelijke beslissingen biedt het register drie basisgegevens: bestaat de onderneming, wie is verantwoordelijk en wat is de vestigingsplaats. Die basis kent drie routes. Een ondernemer of inkoper zoekt op bedrijfsnaam of KVK-nummer en controleert of een nieuwe klant, opdrachtgever of leverancier staat ingeschreven.

Een medewerker krediet, inkoop of compliance bestelt een uittreksel voor bevoegdheid, jaarrekening, concernrelaties en historie. Een developer of data-analist verwerkt de data op schaal via KVK-API's of de gratis Open Dataset Basis Bedrijfsgegevens. Elke route verschilt in actualiteit, kosten en privacyregels; die verschillen bepalen welke bron bij welk doel past.

Wat je in het Handelsregister wel en niet terugvindt

De meeste gegevens zijn openbaar, zodat iedereen kan zien of een bedrijf bestaat, wie verantwoordelijk is en wat de vestigingsplaats is. Openbaar zijn naam, handelsnaam, statutaire naam en 'ook-genoemdnaam', KVK-nummer en datums zoals startdatum, datum van de akte van oprichting en datum van inschrijving. Ook bezoekadres, postadres, e-mailadres en internetadres staan erin.

Per vestiging zijn vestigingsnummer, post- en bezoekadres, handelsnaam, datum van ingebruikname en eventuele beëindiging, aantal werkende personen en bedrijfsactiviteiten openbaar. Verder: rechtsvorm en statutaire zetel, geplaatst en gestort kapitaal, en bij een enig aandeelhouder de naam, geboortedatum en datum waarop die aandeelhouder dat werd.

Van functionarissen en tekenbevoegden zijn naam, geboortedatum, titel, bevoegdheid, datum in functie en handtekening openbaar. Eén beperking: KVK verstrekt de handtekening niet elektronisch. Bij een faillissement zijn naam en functie van de curator openbaar, net als naam en adres van de bewaarder van boeken en bescheiden.

Niet openbaar zijn telefoonnummer van een functionaris, bedrijf, organisatie of vestiging, een BSN, en geslacht, geboorteland en geboorteplaats van functionarissen. Woonadressen van functionarissen en afgeschermde bezoekadressen vallen er ook buiten.

Een bezoekadres afschermen kan in beperkte mate: een eenmanszaak kan het bezoekadres uit het Handelsregister laten weghalen; bij een andere rechtsvorm kan dat alleen bij dreiging. Voor datagedreven toepassingen betekent dit dat je voor velden als telefoonnummer en woonadres van functionarissen niet bij het register terechtkomt. Een ontbrekend of afgeschermd adres kan een bewuste keuze van de ingeschrevene zijn, niet een fout in de data.

Openbaar versus niet openbaar in het Handelsregister

  • OpenbaarNaam, handelsnaam, statutaire naam en 'ook-genoemdnaam', KVK-nummer, startdatum, datum akte van oprichting, datum inschrijving, bezoekadres, postadres, e-mailadres en internetadres. Per vestiging: vestigingsnummer, post- en bezoekadres, handelsnaam, datum ingebruikname en beëindiging, aantal werkende personen en bedrijfsactiviteiten. Rechtsvorm, statutaire zetel, geplaatst en gestort kapitaal, en bij één aandeelhouder naam, geboortedatum en datum waarop die aandeelhouder werd. Van functionarissen: naam, geboortedatum, titel, bevoegdheid, datum in functie en handtekening (niet elektronisch). Bij faillissement: naam en functie curator en naam en adres bewaarder van boeken en bescheiden.
  • Niet openbaarTelefoonnummer van functionaris, bedrijf, organisatie of vestiging, BSN, en geslacht, geboorteland en geboorteplaats van functionarissen. Ook woonadressen van functionarissen en afgeschermde bezoekadressen vallen hierbuiten.

Van snelle check tot uitgebreid zakenrelatieonderzoek

De lichtste vorm is de snelle check: zoek op bedrijfsnaam of KVK-nummer en je ziet binnen enkele seconden of je zakenrelatie staat ingeschreven. Dat is de eerste stap naar veiliger zakendoen en beantwoordt de vraag of het bedrijf echt bestaat.

Wil je meer houvast, bestel dan een uittreksel als basischeck. Daarmee controleer je of de persoon met wie je zaken wilt doen bevoegd is beslissingen te nemen. Juist hier worden openbare gegevens over functionarissen en tekenbevoegden bruikbaar: een inschrijving alleen zegt niets over wie namens het bedrijf contracten mag tekenen.

Voor uitgebreider onderzoek kijk je ook naar jaarrekening, concernrelaties en historie. Daarnaast kun je reviews opzoeken en social media van het bedrijf bekijken. Bij KVK-partners zijn informatieproducten te bestellen op basis van gegevens uit het Handelsregister. De scheidslijn is duidelijk: het register gaat over bestaan, identiteit, bevoegdheid, formele relaties en financiële stukken; reputatie en feitelijk gedrag komen uit andere bronnen.

Vergeet de andere richting niet: controleer regelmatig je eigen registratie en geef wijzigingen door. Onjuiste gegevens kunnen problemen opleveren. Klanten en leveranciers kiezen voor iemand anders zodra jouw informatie in het Handelsregister niet klopt met de werkelijkheid.

Van snelle check naar uitgebreid zakenrelatieonderzoek

  1. Snelle checkZoek op bedrijfsnaam of KVK-nummer en zie binnen enkele seconden of je zakenrelatie staat ingeschreven.
  2. UittrekselControleer of de persoon met wie je zaken wilt doen bevoegd is beslissingen te nemen.
  3. Uitgebreid onderzoekKijk naar jaarrekening, concernrelaties en historie; vul aan met reviews en social media.
  4. Eigen registratieControleer regelmatig je eigen inschrijving en geef wijzigingen door.

KVK-data automatisch in je eigen systemen met API's

Een KVK API is de interface tussen je software en het Handelsregister. Via een API-key krijg je toegang tot de informatie. Er zijn twee patronen: automatisch aanvullen (prefill) van gegevens in een CRM-systeem, website of financieel pakket, en controleren van zakelijke klanten op KVK-nummer, adresgegevens, SBI en werkzame personen.

Het voordeel: gegevens worden geautomatiseerd en actueel opgehaald en gematcht met je eigen systemen. Dat maakt werkprocessen sneller en verkleint de kans op fouten. Je hoeft niet steeds losse uittreksels op te vragen en gegevens handmatig te verwerken.

KVK heeft meerdere API's, elk met een eigen ingang. Met de Zoeken API haal je het KVK-nummer van een inschrijving op; de Zoeken API kent twee entiteiten die verschillen in het property 'type': vestiging en rechtspersoon. Aanvullende gegevens vraag je daarna op via een andere API.

Basisprofiel zoekt met het KVK-nummer basisgegevens op, zoals maatschappelijke activiteit, gegevens van de eigenaar of hoofdvestiging en een lijst van vestigingen. Vestigingsprofiel zoekt met het vestigingsnummer specifieke informatie op, zoals algemene gegevens, activiteiten en bezoek- en postadres. Naamgeving gebruikt het KVK-nummer om handelsnamen op te halen, waaronder de statutaire naam, handelsnamen en de niet-commerciële naam.

Naast deze profielen is er de Mutatieservice, voor situaties waarin je extra veel data nodig hebt die altijd actueel moet zijn. De service registreert direct wijzigingen in gegevens die voor jou belangrijk zijn; de data zelf haal je op met een afzonderlijke API. Zo ontvang je alleen wat je echt nodig hebt.

Er is ook een UBO-register uittreksel als API, maar die is niet voor iedereen beschikbaar. Alleen bepaalde partijen kunnen hierop aansluiten. Dat zijn banken en notarissen, trustkantoren, en levensverzekeraars met een DNB-vergunning conform art. 1a lid 3 sub g Wwft.

Ook beleggingsondernemingen met een AFM-vergunning voor de financiële diensten beleggingsactiviteit, beleggingsdienst en EER-beleggingsonderneming met bijkantoor in Nederland vallen eronder; voor hen geldt art. 1a lid 3 sub c Wwft. Kredietaanbieders met een AFM-vergunning volgens art. 1a lid 3 sub a Wwft zijn eveneens aangesloten.

Technisch zijn er beperkingen. Basisprofiel en Vestigingsprofiel leveren maximaal één registratie per verzoek; zijn er meerdere, dan wordt het eerste resultaat getoond. Maak het zoeken daarom zo specifiek mogelijk met een combinatie van velden, bijvoorbeeld KVK-nummer en vestigingsnummer, KVK-nummer en RSIN, of KVK-nummer en type (hoofdvestiging, nevenvestiging en/of rechtspersoon). Voor vrij zoeken gebruik je overige inputparameters zoals handelsnaam of straatnaam.

KVK biedt geen ondersteuning bij installatie van de API's. Bij de meeste organisaties doet een developer of derde partij dat, met technische documentatie, OpenAPI-specificaties en testomgeving op het Developer Portal.

Voor toegang vraag je via het Developer Portal een abonnement aan. Na goedkeuring word je aangesloten op het API-kanaal en krijg je een API-key. Je betaalt 6,40 euro per maand voor een API-abonnement en voor sommige API's daarnaast 0,02 euro per bevraging. De API's zijn kosteloos te testen met een kleine set fictieve data, zonder iets te implementeren of te registreren.

Let bij beheer op de contractvoorwaarden. Opzeggen gaat schriftelijk per e-mail. De overeenkomst loopt door tot en met de laatste dag van de volgende kalendermaand: zeg je op 2 november op, dan loopt hij tot en met 31 december.

Een abonnement omzetten naar een ander KVK-nummer is niet mogelijk; de oude aansluiting opzeggen en een nieuwe aanvragen is dan de route. Het wijzigen van de contactpersoon gaat via de afdeling Verkoop Binnendienst van KVK.

Overzicht van KVK API's en hun functie

  1. Zoeken APIHaalt het KVK-nummer van een inschrijving op; kent twee entiteiten die verschillen in het property 'type': vestiging en rechtspersoon.
  2. BasisprofielZoekt met het KVK-nummer basisgegevens op, zoals maatschappelijke activiteit, gegevens van de eigenaar of hoofdvestiging en een lijst van vestigingen.
  3. VestigingsprofielZoekt met het vestigingsnummer specifieke informatie op, zoals algemene gegevens, activiteiten en bezoek- en postadres.
  4. NaamgevingGebruikt het KVK-nummer om handelsnamen op te halen, waaronder de statutaire naam, handelsnamen en de niet-commerciële naam.
  5. MutatieserviceRegistreert direct wijzigingen in gegevens die voor jou belangrijk zijn; de data zelf haal je op met een afzonderlijke API.
  6. UBO-register uittrekselAlleen beschikbaar voor bepaalde partijen, zoals banken, notarissen, trustkantoren en vergunninghouders volgens de Wwft.

Kosten en contractvoorwaarden van KVK API's

Abonnement
€ 6,40 per maand
Per bevraging (sommige API's)
€ 0,02
Testen
Kosteloos met een kleine set fictieve data
Opzegtermijn
Tot en met de laatste dag van de volgende kalendermaand

Open Dataset voor analyse, benchmarking en beleid

De KVK Handelsregister Open Dataset Basis Bedrijfsgegevens bevat anoniem gemaakte bedrijfsgegevens van een BV of NV uit het Handelsregister. De dataset wordt elke werkdag vernieuwd en is gratis. Je kunt hem in bulk afnemen of via een bijbehorende API gebruiken.

De inhoud is bewust beperkt. De HVDS (High Value Data Set) bevat geen persoonsgegevens. Daarom ontbreken datavelden die Uitvoeringsverordening 2023/138 wel omschrijft: de naam van de onderneming en het KVK-nummer. Van het vestigingsadres zijn alleen de eerste twee cijfers van de postcode opgenomen.

KVK stelt naam, KVK-nummer en vestigingsadres niet beschikbaar. Die gegevens zijn niet in alle gevallen als persoonsgegeven aan te merken, en KVK kan dat niet per geval beoordelen. De dataset wordt beschikbaar gesteld op basis van wetgeving waaronder de Wet Hergebruik Overheidsinformatie en Uitvoeringsverordening 2023/138.

De leveringsvoorwaarden zijn die van de Creative Commons BY 4.0-licentie (CC BY 4.0), een wereldwijd gestandaardiseerde openbare licentie. Door de dataset te gebruiken accepteer je die voorwaarden. Eén voorwaarde is expliciet: het is niet toegestaan de dataset zodanig te verrijken dat de gegevens herleidbaar worden naar een individueel persoon.

Aan velden krijg je: datum aanvang, een actief-indicator die aangeeft of de inschrijving actief of inactief is, insolventie (faillissement, schuldsanering, surseance) en rechtsvorm (BV of NV). Ook opgenomen zijn postcode regio (de eerste twee cijfers), SBI-activiteiten, hoofdactiviteiten en lidstaat.

Daarmee zijn de gebruikssituaties duidelijk afgebakend: visualisaties en doorsnedes maken, analyses uitvoeren voor onder meer benchmarking, strategie en beleid, en verbanden leggen met andere databronnen. Omdat naam en KVK-nummer ontbreken, kun je niet op individuele onderneming identificeren. Je werkt op het aggregatieniveau van postcoderegio, rechtsvorm, SBI-activiteit en de actief- of insolventiestatus.

Kenmerken en beperkingen van de Open Dataset Basis Bedrijfsgegevens

  • Elke werkdag vernieuwd
  • Gratis in bulk of via bijbehorende API
  • Geen persoonsgegevens
  • Geen naam van de onderneming en geen KVK-nummer
  • Vestigingsadresalleen de eerste twee cijfers van de postcode
  • Licentie CC BY 4.0
  • Niet toegestaan om te verrijken tot herleidbaarheid naar een individueel persoon
  • Veldendatum aanvang, actief-indicator, insolventie, rechtsvorm (BV of NV), postcode regio, SBI-activiteiten, hoofdactiviteiten en lidstaat

Aansluiten via het Centraal Aansluitpunt

Het Logius Centraal Aansluitpunt biedt sinds 27 augustus 2021 ook aansluitingen op de KVK API's Handelsregister Zoeken, Basisprofiel en Vestigingsprofiel. Daarmee zoek je bedrijven op KVK-nummer, RSIN, vestigingsnummer, handelsnaam, straatnaam en plaats. Vervolgens haal je basisgegevens of vestigingsgegevens op.

De meerwaarde zit in de techniek: het Centraal Aansluitpunt verzorgt de aansluiting met de eigenaar van de API. Je applicatie heeft daardoor alleen een aansluiting op het Centraal Aansluitpunt nodig voor alle koppelingen die je wilt gebruiken. Eén keer aansluiten geeft toegang tot meerdere koppelingen in je software, waaronder naast het KVK Handelsregister ook de Basisregistratie Personen en de Basisregistratie Kadaster.

Een praktijkvoorbeeld: een zaaksysteem haalt via de KVK API op basis van een KVK-nummer het adres van een bedrijf op, zonder dat iemand registergegevens hoeft op te zoeken en over te typen.

Dit is vooral de logische route voor organisaties die al via het Centraal Aansluitpunt werken of meerdere basisregistraties willen combineren. Wie alleen KVK-gegevens nodig heeft, kan ook rechtstreeks een abonnement via het KVK Developer Portal afsluiten.

Grenzen en aandachtspunten bij commercieel gebruik

Commercieel gebruik van gegevens uit het Handelsregister staat al langere tijd onder druk. De Autoriteit Persoonsgegevens publiceerde in 2019 een advies waarin zij pleitte voor een verbod op gebruik van deze data voor commerciële doeleinden. Bij de kamerbehandeling van de wetswijziging telemarketing, waarbij telemarketing opt-in werd, zijn daarover verschillende moties ingediend.

Het ministerie van Economische Zaken en Klimaat heeft daaraan gehoor gegeven. In de Datavisie handelsregister zet het uiteen hoe het handelsregister opnieuw vormgegeven moet worden. Het huidige uitgangspunt is nog steeds de Nederlandse Handelsregisterwet: een groot deel van de gegevens moet openbaar zijn.

De Kamer van Koophandel is verplicht die gegevens te leveren als daarom wordt gevraagd. Doel is de rechtszekerheid te vergroten (is een organisatie bona fide) en de economie te bevorderen.

In expertsessies voorafgaand aan die visie zijn de knelpunten benoemd. Privacy: betere bescherming van de privacy van de ondernemer na inschrijving, met name waar zakelijke en privésfeer elkaar sterk raken. Dat speelt bij zzp'ers en ondernemers die hun bedrijf op hun woonadres hebben gevestigd.

Daarbij moet rekening worden gehouden met de regels voor verwerking van persoonsgegevens onder de Algemene Verordening Gegevensbescherming. Dataminimalisatie: alleen informatie geven waarom wordt gevraagd in plaats van een volledig uittreksel. Virtuele vestigingen worden als onwenselijk beschouwd.

Gebruik van KvK-data voor direct marketing moet worden bestreden. De KvK zou zich meer moeten richten op haar poortwachterfunctie via strengere controles aan de poort.

De non-mail-indicator staat centraal in dat beleid. De KvK hanteert al jaren deze indicator, waarmee een registrant kan aangeven dat zijn gegevens niet voor direct marketing mogen worden gebruikt. De KvK vindt dat dit onvoldoende wordt gerespecteerd.

De KvK wil optreden tegen partijen die de informatie voor (online) marketing inzetten, bijvoorbeeld door hen geen data meer te leveren. Daarvoor wilde de KvK zich beroepen op het databankenrecht; daarover loopt een hoger beroep.

Voor de praktijk betekent dit dat hergebruik van openbare registerdata voor marketing onder een vergrootglas ligt. Dataminimalisatie en bescherming van zzp'ers en woonadressen vragen extra zorg. De bron zelf meldt bovendien dat sommige bedrijven en organisaties de openbare gegevens voor reclame gebruiken.

Toepassingen als leadgeneratie, profilering of het verrijken van registerdata met persoonsgegevens vragen daarom een eigen afweging per geval. Voor identificatie, bevoegdheidscontrole en formele zakenrelaties is het register juist expliciet bedoeld.

Commercieel gebruik van Handelsregisterdata: doelen versus bezwaren

  • Doelen en uitgangspuntenRechtszekerheid vergroten (is een organisatie bona fide) en de economie bevorderen. De Nederlandse Handelsregisterwet bepaalt dat een groot deel van de gegevens openbaar moet zijn en de Kamer van Koophandel is verplicht die gegevens te leveren als daarom wordt gevraagd.
  • Bezwaren en aandachtspuntenDe Autoriteit Persoonsgegevens pleitte in 2019 voor een verbod op gebruik van deze data voor commerciële doeleinden. In de Datavisie handelsregister staan knelpunten: betere privacybescherming van ondernemers, met name zzp'ers en bedrijven aan huis, dataminimalisatie in plaats van een volledig uittreksel, virtuele vestigingen als onwenselijk, en bestrijding van KvK-data voor direct marketing. De non-mail-indicator wordt onvoldoende gerespecteerd; de KvK wil partijen die de informatie voor (online) marketing inzetten geen data meer leveren en beroept zich daarvoor op het databankenrecht, waarover een hoger beroep loopt.

Praktische keuzehulp: welke KVK-bron past bij welk doel?

Wil je alleen weten of een bedrijf bestaat en of je zakenrelatie staat ingeschreven, dan is de snelle check op bedrijfsnaam of KVK-nummer genoeg. Je hebt binnen een paar seconden antwoord. Zodra er een overeenkomst in het spel is en je wilt weten of de persoon tegenover je bevoegd is beslissingen te nemen, is een uittreksel de passende stap.

Gaat het ook om financiële positie, groepsstructuur of verleden van een bedrijf, dan vul je dat aan met jaarrekening, concernrelaties en historie. Voeg externe signalen toe, zoals reviews en social media.

Moet je veel records verwerken en moeten die in je eigen systeem actueel blijven, dan is een API-koppeling de aangewezen route. Een abonnement kost 6,40 euro per maand; voor sommige API's komt daar 0,02 euro per bevraging bij. Test gratis met fictieve data voordat je implementeert.

Verwacht je doorlopend wijzigingen die je direct wilt volgen, zet dan de Mutatieservice in. De bijbehorende gegevens haal je op met een afzonderlijke API. Werk je binnen een organisatie die al meerdere basisregistraties via het Centraal Aansluitpunt ontsluit, dan loopt dezelfde KVK-functionaliteit mee via die ene aansluiting.

Gaat het om analyse, benchmarking of beleid in plaats van individuele zakenrelaties, dan is de gratis Open Dataset de logische keuze. Houd rekening met de beperkingen: elke werkdag vernieuwd, geen persoonsgegevens, geen naam of KVK-nummer en alleen de eerste twee cijfers van de postcode.

De licentie is CC BY 4.0, met een verbod op verrijking die herleidbaarheid naar een persoon oplevert. Koppel je de dataset aan andere bronnen, dan blijft het aggregatieniveau van postcoderegio, rechtsvorm en SBI het hoogst haalbare.

Let bij elke keuze op drie zaken. Actualiteit: een API put direct uit het Handelsregister, de open dataset wordt elke werkdag vernieuwd. Kosten: de Open Dataset Basis Bedrijfsgegevens is gratis; voor API's geldt een abonnement en voor sommige API's een bedrag per bevraging.

Privacy: bepaal vooraf of je doel direct marketing of profilering raakt. Dat is precies het terrein waar de non-mail-indicator, dataminimalisatie en het lopende debat over commercieel gebruik samenkomen.

Houd je eigen inschrijving in het Handelsregister kloppend. Onjuiste gegevens geven klanten en leveranciers een reden om voor een ander te kiezen.

Keuzehulp: welke KVK-bron past bij welk doel?

  1. Snelle checkBestaat het bedrijf en staat mijn zakenrelatie ingeschreven? Binnen enkele seconden antwoord via bedrijfsnaam of KVK-nummer.
  2. UittrekselIs de persoon bevoegd beslissingen te nemen? Passend zodra er een overeenkomst in het spel is.
  3. Jaarrekening, concernrelaties en historieFinanciële positie, groepsstructuur en verleden; aan te vullen met externe signalen zoals reviews en social media.
  4. API-koppelingVeel records verwerken die actueel moeten blijven in je eigen systeem. Abonnement € 6,40 per maand; sommige API's € 0,02 per bevraging.
  5. MutatieserviceDoorlopend wijzigingen direct volgen; de bijbehorende gegevens haal je op met een afzonderlijke API.
  6. Open DatasetAnalyse, benchmarking of beleid in plaats van individuele zakenrelaties. Gratis, maar zonder naam, KVK-nummer en volledige postcode.
  7. Centraal AansluitpuntVoor organisaties die al meerdere basisregistraties via één aansluiting ontsluiten, waaronder KVK, BRP en Kadaster.

Meer uit Databronnen